شکنجه روحی و فیزیکی زندانیان سیاسی در ایران؛ سندی دیگر

بیست و شش نفر از زندانیان سیاسی حوادث بعد از انتخابات ریاست جمهوری در ایران در نامه ای خطاب به ریاست «هیات نظارت مرکزی برحسن اجرای قانون احترام به آزادی های مشروع و حفظ حقوق شهروندی» از برخوردهای غیرقانونی وزارت اطلاعات و سپاه پاسداران و سعید مرتضوی، دادستان پیشین تهران با آنها در مراحل مختلف بازداشت، بازجویی، محاکمه و حبس شکایت کرده و همچنین خواستار رسیدگی به این شکایت شده اند.

نویسندگان این نامه با اشاره به قانون احترام به آزادی های مشروع حقوق شهروندی که به تصویب مجلس ششم رسیده به موارد نقض آن در دوران بازداشت خود اشاره کرده اند.

آنها همچنین با امضای این شکواییه، اعتراض «شدید و شکایت خود از ضابطینی که از سوی سپاه پاسداران، وزارت اطلاعات و نیروی انتظامی مسوولیت تعقیب و بازجویی از آنها را بر عهده داشته و همچنین شکایت خود از دادستان سابق تهران و سایر مقامات ذی ربط» را اعلام کرده اند.

تعدادی از این امضا کنندگان از چهره های شاخص اصلاح طلب هستند که در دوران اصلاحات و حتی پیش از آن پست های کلیدی در حکومت داشته اند. برخی دیگر فعالان دانشجویی و روزنامه نگار هستند. همگی امضا کنندگان پس از انتخابات ریاست جمهوری دستگیر و روانه زندان شدند. برخی از آنها فردای انتخابات و بلافاصله پس از برگزاری آن بازداشت و برخی دیگر هم به دلیل اعتراض به نتایج انتخابات دستگیر شدند. این زندانیان در حال حاضر دوران محکومیت خود را در بند ۳۵۰ و بند دو الف زندان اوین در تهران، زندان رجایی شهر کرج و زندان های خوزستان می گذرانند.

محسن امین زاده، محسن میر دامادی، بهمن احمدی امویی، عبدااله مومنی، میلاد اسدی، عبدالله رمضان زاده، عماد بهاور، مصطفی تاج زاده، مجتبی تهرانی، علی جمالی، محمد حسین خوربک ، محمد داوری، امیر خسرو دلیر ثانی، کیوان صمیمی، اسماعیل صحابه، محمد فرید طاهری قزوینی، فیض الله عرب سرخی،بهزاد نبوی، ابوالفضل قدیانی ،مجید دری ،ضیا نبوی، مهدی کریمیان اقبال، محمد رضا مقیسه، علی ملیحی، محمد جواد مظفر و حسن اسدی زید آبادی امضا کنندگان این نامه هستند.

نویسندگان این نامه با اشاره به بند اول حقوق شهروندی، بازداشت های پس از انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۸ را بدون دستورات قضایی مشخص و شفاف دانسته و نوشته اند: «احکام بازداشت به صورت فله ای و در ذیل یک دستور کلی به صورت سفید امضا بدون ذکر نام متهم و گاه حاوی اسامی چند ده نفر بوده است.»

در این بخش از نامه همچنین تاکید شده که «در مواردی احکام بازداشت، چند روز یا چند هفته پیش از انتخابات صادر شده بود. این احکام بازداشت نه تنها مبتنی بر رعایت مقررات و قوانین نبود بلکه دقیقا ناشی از اعمال نظر و سلیقه گروهی افراطی در سپاه پاسداران و وزارت اطلاعات بوده است، و نوعی عقده گشایی و تسویه حساب سیاسی با جناح سیاسی رقیب را در ذهن متبادر می سازد و متاسفانه غالب بازداشتها با اعمال خشونت، توهین و تحقیر همراه بوده به طوری که برخی از متهمان هنگام دستگیری به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفته اند.»

بعد از انتخابات جنجال برانگیز ریاست جمهوری در ایران در سال ۱۳۸۸ و دستگیری های گسترده مخالفان دولت، تاکنون بارها نامه هایی مبنی بر شکایت از نهادهای ذکر شده در نامه فوق بخاطر بدرفتاری با زندانیان و عدم رعایت حقوق آنها منتشر شده است.

از جمله می توان به نامه های منتشر شده در روزهای اخیر در رابطه با وضعیت زندانیان در زندان های رجایی شهر کرج، قرچک ورامین و کارون اهواز اشاره کرد. از سوی دیگر به جز نامه های چهره های سرشناس سیاسی به مسئولان در رابطه با ضرب و شتم های شدید توسط بازجویان، محمد نوری زاد، فیلمساز و روزنامه نگار هم بارها به آیت الله خامنه ای، رهبر ایران نامه نوشت و در آن نامه ها وقایع دوران بازجویی و شکنجه های بازجویان را برای رهبر جمهوری اسلامی ایران تشریح کرد.

در بخش دیگری از این نامه با اشاره به بند سوم قانون مذکور که بر ضرورت استفاده از وکیل و کارشناس در مراحل تحقیقاتی مقدماتی دادسراها و محاکم تاکید شده، آمده است که تقریبا تمامی امضا کنندگان این شکایت در دوران بازداشت و بازجویی به طور کامل از حق انتخاب و دسترسی به وکیل محروم بوده اند، اجازه هرگونه مشورت حقوقی با وکیل یا کارشناس را نداشته و حتی اجازه دسترسی به کتابهای قوانین جاری کشور و حق داشتن کاغذ و قلم برای تدارک دفاع حقوقی از خود را نداشته اند.»

به گفته نویسندگان نامه در مواردی دسترسی متهمان به وکیل تنها دقایقی قبل از تشکیل دادگاه و معمولا با حضور قاضی و یا شخص ثالث مورد نظر بازجوها بوده است.

در بخش دیگر این نامه ذکر شده که امضا کنندگان این شکایت بدون استثنا «با رفتار غیر اخلاقی و غیر اسلامی بازجویان مواجه بوده اند.»

در این نامه همچنین آمده است: «شکنجه های روحی و فیزیکی، فحاشی های شرم آور نسبت به ما و خانواده و عزیزان ما و طرح اکاذیبی چون روابط غیر اخلاقی در غالب بازجویی ها به کرات انجام شده است . رفتاری که باعث فشار روحی زیاد به متهمان نیز بوده است ضرورت حفظ حرمت انسانها، عفت کلام وعدم توهین به دیگران از بدیهی ترین مقتضیات اخلاقی و اسلامی است .اما ظاهرا بازجویان این شیوه های غیر اسلامی و غیر اخلاقی را جزو ضرورتهای کاری خود برای تحقیر متهم ، گرفتار کردن وی در فشار روحی و وادار کردن وی به همکاری می دانند.»

امضا کنندگان با اشاره به تامین قرار کفالت و یا وثیقه تاکید کرده اند که در مواردی متهمان وادار به اعلام عدم امکان تامین کفیل و یا وثیقه شده اند.

نویسندگان نامه همچنین با اشاره به بند ششم قانون احترام به آزادی های مشروع حقوق شهروندی که بر عدم استفاده از چشم بند و دستبند و پابند در جریان دستگیری و بازجویی و عدم تحقیر و استخفاف در هنگام دستگیری و بازجویی تاکید دارد، نوشته اند: » همه ما غالبا پس از بازداشت با چشم بند و گاه دستبند به زندان منتقل شده ایم. بستن چشم متهمان رویه قطعی تمامی بازداشتگاه های تحت نظارت وزارت اطلاعات ( ۲۰۹) و سپاه پاسدارن ( دو الف ) است و تمام آنان با چشم بند در زندان جابه جا شده اند و غالبا با چشم بند اجازه استفاده از هواخوری داشته اند.»

پنهان شدن بازجو از دید متهم، سر در گم کردن متهم، وادار شدن به امضای برگه های سفید بازجویی، بازرسی محل زندگی و کار متهم، تعرض به اسناد ، مدارک و اشیایی که ارتباطی با جرم ندارد، افشای نامه ها و نوشته و عکس ها و فیلم های خانوادگی و ضبط آنها، ضبط اشیا و مدارک شخصی سایر اعضای خانواده متهم و ضبط مدارک شخصی بی ارتباط با موارد اتهامی همگی از مواردی هستند که در این نامه به آنها اشاره شده است.

امضا کنندگان همچنین یادآوری کرده اند که حتی در مواردی برای تحقیر متهم وی را در مورد عکس های شخصی، خانوادگی و مدارک خصوصی مورد بازجویی قرار داده اند و درباره نزدیکان و محارم وی پرسش های رکیک و غیر اخلاقی مطرح کرده اند.

در بخش دیگری از این شکواییه با تاکید بر شکنجه جسمی و روحی آمده است: » یکی از متداول ترین شکنجه ها نگهداری ما در سلول های انفرادی بسیار کوچک ( ابعاد ۲٫۲ ضربدر ۱٫۶ متر ) بوده است. روشی که به اذعان همه مسوولان عالی کشور شکنجه تلقی می شود و بازجویان و زندانبانها نیز تایید می کنند که متهم پس از چند هفته نگهداری در سلول انفرادی دچار اختلالات جسمی و روحی شدید می شد.»

از دیگر موارد شکنجه که در این نامه ذکر شده است: «نگهداری متهمان در سلول انفرادی فاقد توالت و جلوگیری از دسترسی متناوب آنها به توالت و حمام به ویژه برای متهمان بیمار شیوه تشدید این شکنجه ها بوده است.»

به نوشته نویسندگان این شکواییه در برخی موارد برخی از متهمان با حضور قاضی نماینده دادستان و ماموران امنیتی و اطلاعات روز قبل از دادگاه رسمی، دادگاه تمرینی (که مخالفان دولت از آن را دادگاه نمایشی می نامند) برگزار شد. در این دادگاه های تمرینی به گفته نویسندگان نامه قاضی و نماینده دادستان اظهاراتی که متهم قرار بود بر اساس نوشته تهیه شده توسط بازجویان برای دادگاه رسمی روز بعد در مقابل دوربین های تلویزیون بیان کند استماع و اصلاح می شد.

در دادگاه های برگزار شده برای متهمان بعد از انتخابات ریاست جمهوری تعدادی از چهره های سرشناس اصلاح طلب اعترافاتی را بیان کردند که با انتقادات شدیدی مواجه شد. از جمله می توان به اعترافات محمد علی ابطحی، معاون محمد خاتمی در دوران تصدی ریاست جمهوری ایران، محمد عطریانفر، عضو شورای مرکزی حزب «کارگزاران»، سعید حجاریان از چهره های شاخص اصلاح طلب در این دادگاه ها اشاره کرد. این دادگاه ها با واکنش های زیادی از جانب سران مخالف دولت و منتقدان حکومت مواجه شد و آنان این دادگاه ها را نمایشی توصیف کردند.

امضا کنندگان این نامه همچنین تاکید کرده اند: » بازجویی های بسیار طولانی در نیمه شب و تکراری به مدت چند ماه، ضرب و شتم شدید منجر به صدمه های شدید جسمی ، تهدیدات مکرر متهم، حتی تهدید به تعرض جنسی و تهدید به دستگیری اعضای خانواده او و گاه دستگیری آنان برای تحت فشار قرار دادن متهم، دادن اخبار دروغ به متهم درباره وضعیت خانواده اش، محرومیت از خواب، عدم توجه به بیماری و درد متهم برخی از شکل های متداول شکنجه زندانیان حوادث بعد از انتخابات است که به صورتهای گوناگون درباره امضا کنندگان این شکواییه اعمال شده است.»

پس از انتخابات بارها نامه هایی از سوی زندانیان سیاسی و یا خانواده های آنها مبنی بر ضرب و شتم شدید و حتی تجاوز جنسی به بازداشت شدگان پس از انتخابات ریاست جمهوری منتشر شده بود. در این میان می توان به نامه ای که مهدی کروبی، رئیس پیشین مجلس و از نامزدهای انتخابات جنجالی ریاست جمهوری اخیر به اکبر هاشمی رفسنجانی، رییس مجلس خبرگان وقت و رییس مجمع تشخیص مصلحت نظام نوشت اشاره کرد که در آن به موضوع تجاوز جنسی به مخالفان دولت در زندان ها پرداخته بود.

پس از واکنش های تند سران حکومت به این نامه، آقای کروبی اعلام کرد که حاضر است مستندات خود مبنی بر وقوع تجاوز جنسی در زندان ها را در دادگاه ارائه دهد.

در این شکواییه به شکنجه های شدیدتر، از جمله فرو کردن سر متهم در توالت، خوراندن کاغذ بازجویی به متهم و موارد مشابه هم اشاره شده است که برخی از شاکیان و زندانیان در گزارشهای جداگانه جزییات آن را منتشر کرده اند.

پیش از این هم عبدالله مومنی، سخنگوی پیشین سازمان ادوار تحکیم وحدت و مسئول ستاد انتخاباتی مهدی کروبی در انتخابات خرداد ۱۳۸۸ در نامه ای سرگشاده از زندان اوین خطاب به آیت الله خامنه ای، رهبر ایران، به خوراندن برگه بازجویی و فرو کردن سرش در داخل چاه توالت توسط بازجویانش اشاره کرده بود.

در روزهای گذشته گزارش ها و نامه های زیادی در رابطه با نقض حقوق زندانیان و وضعیت دشوار آنها در ایران منتشر شده که نگرانی خانواده های زندانیان سیاسی و همچنین فعالان حقوق بشر را برانگیخته است.

Advertisements

برچسب‌ها: , , , , , , , , ,


%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: